Tá taighde ar siúl in Fiontar le fada an lá ar théarmaíocht na Gaeilge. Is éard is téarmaíocht ann ná na focail, na frásaí agus siombail eile a thugtar ar choincheapa i réimse eolais ar leith. Is samplaí de théarmaí iad ‘cúl’, ‘cúilín, ‘feall’ agus ‘réiteoir’. Baineann na téarmaí sin le téarmaíocht na peile. Bíonn téarmaíocht ar leith i gceist in an-chuid réimsí saoil – an spórt, an faisean, an ceol, an teicneolaíocht faisnéise. Chomh maith leis sin, baineann saintéarmaí le gairmeacha beatha áirithe, mar shampla, an leigheas, an dlí agus an eolaíocht.

Is é an Coiste Téarmaíochta in Foras na Gaeilge atá freagrach go príomha as téarmaíocht na Gaeilge a fhorbairt. Tá an Coiste sin tar éis go leor foclóirí sainábhair a fhoilsiú thar na blianta – Foclóir Eolaíochta, Foclóir Reiligiún agus Foclóir Gnó ina measc. Tuairim agus deich mbliana ó shin chuaigh Fiontar agus an Coiste Téarmaíochta i gcomhar lena chéile chun na téarmaí uilig a bhí cruthaithe ag an gCoiste thar na blianta a chur ar fáil don phobal ar líne. Ba é www.focal.ie toradh na hoibre sin, suíomh a úsáideann an-chuid daoine anois nuair a bhíonn siad sa tóir ar théarma Gaeilge.

Fiontar
http://www.focal.ie

Bíonn gá le téarmaí nua i gcónaí agus an saol ag athrú agus coincheapa nua ag teacht chun cinn an t-am ar fad. Le blianta beaga anuas rinne foireann Fiontar taighde ar théarmaí spóirt agus téarmaí ealaíon don Ghaeilge agus beidh muid ag tosú go luath ar bhailiúchán nua téarmaí teicneolaíochta faisnéise.  Tá teacht ar chuid de na téarmaí spóirt ar www.focal.ie cheana agus beifear ag cur leo go luath.

An cur chuige a bhíonn i gceist le bailiúchán téarmaí a chruthú ná taighde a dhéanamh chun na coincheapa is tábhachtaí i ngach réimse a aimsiú, na téarmaí Béarla agus Gaeilge a thugtar ar na coincheapa sin a bhailiú, agus i gcásanna nuair nach bhfuil téarma Gaeilge ann cheana, ceann nua a mholadh. Ansin pléann grúpa saineolaithe na téarmaí nua agus, ar deireadh,  cuirtear iad chuig an gCoiste Téarmaíochta le faomhadh a fháil sula bhfoilsítear ar www.focal.ie iad.

Fiontar
http://www.focal.ie

Cé go mbíonn diantaighde i gceist chun bailiúchán tearmaí a chur le chéile bíonn sé an-suimiúil mar faigheann an taighdeoir deis eolas a chur ar choincheapa nua. Agus an taighde spóirt ar bun againn in Fiontar, d’fhoghlaim muid faoi an-chuid cluichí nár thuig muid go rómhaith roimhe sin, mar shampla an daorchluiche, an tsléibhteoireacht agus na cluichí geimhridh. Chomh maith leis sin, bhí deis againn bualadh le daoine spéisiúla agus foghlaim uathu. Thug a lán craoltóirí, tráchtairí agus imreoirí spóirt lámh chúnta dúinn le linn an tionscadail, an tráchtaire aitheanta Mícheál Ó Muircheartaigh ina measc.

Má chuireann tú féin suim sa téarmaíocht, gheobhaidh tú blaiseadh di má roghnaíonn tú ceann de bhunchéimeanna Fiontar. Tá an modúl Téarmeolaíocht ar chlár na tríú bliana den BA Gnó & Gaeilge agus an BA Gaeilge & Iriseoireacht.  Mar chuid den chúrsa bíonn deis ag gach mac léinn tabhairt faoi thionscnamh téarmaíochta agus téarmaí nua Gaeilge a mholadh.

Fiontar
Dr. Gearóid Ó Cleircín,
Léachtóir, Fiontar DCU

 

 

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s