Mo Chéad Seachtain i DCU

Le Cáit Ní Cheallacháin, Mac Léinn Gaeilge & Iriseoireacht, Bliain 1, Fiontar, DCU

Tháinig mé go dtí an ‘Big Smoke’ le níos mó málaí i mo lámha ná ciall i mo cheann. Ní raibh aithne agam ar éinne. Cinnte, bhíos ar bís chun tús a chur leis an ollscoil, ach ag an am céanna, bhí mé thar a bheith buartha. Bhuail mé leis na cailíní i mo sheomra, agus buíochas le Dia, bhí siad go han deas ar fad. Tús maith, leath na hoibre, mar a deirtear.

1896880_10203174673987228_109298897906784543_n

Shiúil mé isteach go dtí an Helix. Ar an mbealach, bhí go leor iar-mhac léinn ann chun fáilte a chur romhainn. Bhí go leor fuinnimh acu, agus chuir siad mé ar mo shuaimhneas. Bhí cuid acu as a meabhair leis an mbeocht! Mar sin, lean mé ar aghaidh, ag iarraidh gach rud a thógáil isteach. Bhí aghaidheanna eile thart timpeall orm, a bhreathnaigh cosúil liomsa, neirbhíseach, agus sceitimíneach. Nuair a tháinig mé isteach, baineadh geit asam! Bhí an halla dochreidte mór. Bhí mic léinn gach áit ag caint agus ag comhrá. Bhí atmaisféar leictreach ann, agus bhí mé ag iarradh cairde nua a dhéanamh.

Thosaigh daoine difriúla ag caint linn, ar nós an Uachtaráin Brian MacCraith, an duine i gceannas ar Aontas na Mac Léinn, Kenneth Browne, na daoine i gceannas ar an tsábháilteacht, Garda, Ronan O’Domhnaill, agus cainteoirí eile, dar ndóigh. Thug siad go léir píosaí eolais difriúla dúinn faoi shaol an mhic léinn, agus an tábhacht a bhaineann leis na cumainn agus clubanna difriúla thart timpeall ar an gcoláiste.

10717785_10203170965654522_577164945_n

An lá dar gcionn, bhuail mé le mo chuid léachtóirí i Fiontar, DCU agus bhí siad go léir go han deas agus fáilteach. Bhí sé soiléir go raibh siad ag súil le heachtraí na bliana atá le teacht. Mhol siad dúinn bheith i láthair, agus mhínigh siad na modúil dhifriúla atá romhainn.

Gach uile lá, bhí rudaí difriúla ar siúl ar nós cluichí agus fiú hiopnóisí. Chuir an hiopnóisí scanradh an domhain orm, cé go raibh mo chairde nua suas ann ag déanamh amadán astu féin. Ar an Déardaoin, bhí scannán ar siúl taobh amuigh, agus bhí gach duine beagnach préachta leis an bhfuacht. Ag an am céanna, bhí sé go han deas bheith le mo chairde ag baint taitnimh as an scannán, agus le mo bhlaincéad thart timpeall orm. Tar éis sin, bhí Neil Delamer ag cur seó i láthair in san Hub. Bhí sé an-ghreannmhar, agus bhí mé beagnach ag caoineadh leis an ngáire.

Is dócha gur taithí den scoth a bhí sa chéad choicís, idir na cairde agus na heachtraí. Bhí sé go huile is go hiomlán difriúil ó aon taithí eile, go háirithe i gcomparáid leis an meánscoil. Taithí den scoth atá ann fós! Cinnte, tá sé deacair bheith i mo chónaí an-fhada ó mo bhaile, ach gach rud san áireamh, is fiú é.

Cait Ní Cheallacháin, Gaeilge & Iriseoireacht, Fiontar, DCU
Cait Ní Cheallacháin, Mac Léinn Gaeilge & Iriseoireacht, Bliain 1, Fiontar, DCU

Derek O’Brien, BA Gaeilge agus Iriseoireacht 2013

Déanann Derek O’Brien, mac léinn sa bhliain deireadh BA Gaeilge agus Iriseoireacht cur síos faoina shaol i DCU.

Fiontar, DCU, SMEDIAs
Bhuaigh Derek ‘Iriseoir Gaeilge na Bliana’ ag na gradaim SMEDIAs le deireanaí

Sul a thosaigh mé ag tabhairt faoin BA Gaeilge agus Iriseoireacht anseo in Fiontar, DCU, dúirt mo chara rud amháin liom: “Bí réidh. Tá na blianta is fearr i do shaol os do chomhair”. D’fhan an ráiteas sin i m’intinn i gcónaí, go háirithe sa chéad chúpla mí agus mé mar mhac léinn Fiontar. D’airigh mé uaim an scoil, na seanchairde agus go háirithe Gaeilge na nÁtha Cliathach. Ní ullmhaíonn an scoil thú don oiread sin canúintí a chloistear in Fiontar.
Ach diaidh ar ndiaidh, tháinig rudaí le chéile agus thuig mé an cúrsa agus cad a bhí romham. Agus bhí an t-ádh orm gur thuig. Rith sé liom go luath nach bhfuil a leithéid de rud ann agus ‘céim san iriseoireacht’. Ní fhéadfaí a bheith ‘cáilithe’ mar iriseoir dá mbainfí céim amach i d’aonar. Is iad na rudaí a dhéantar taobh amuigh den chúrsa acadúla a sheasann leat. Is as an dearcadh seo a chur mé tús le mo shuim sa ‘College View’ – nuachtán an choláiste. Bhí fonn orm i gcónaí a bheith ag scríobh, go háirithe mar go raibh andúil aisteach agam i gcúrsaí gramadaí (ná cuir ceist).

Ag deireadh mo chéad bhliain, toghadh mé mar leas-eagarthóir Gaeilge ar an bpáipéar agus ansin mar phríomh-eagarthóir ar an rannóg cúpla mí ina dhiaidh sin. Is ionann an mhí sin agus tús le ‘Ré na nUafás’, mar a ghlaoigh mé air. Is don ghramadach a bhí mé ag tagairt dó leis an teideal sin, seachas aon rud foréigneach.

As an taithí agus an obair eagarthóireachta seo, bronnadh gradam Hybrid orm d’iriseoireacht Ghaeilge in 2012 agus an gradam náisiúnta sna Smedias i mbliana. Ba bhuaicphointí shaol an choláiste iad na hoícheanta sin gan aon amhras. Is iad na hoícheanta sin a thagann díreach chun cinn agus tú ag smaoineamh siar. Domsa pé scéal é.

Fiontar, DCU, SMEDIAs
Ag na gradaim SMEDIAs

Tugann Fiontar agus DCU na háiseanna agus na deiseanna chun eispéireas dochreidte a bhaint amach i gcaitheamh do chéime, ach is leis an duine greim láidir a fháil orthu. Áiseanna agus deiseanna foghlama agus cinn shóisialta freisin. Fanfaidh na héachtaí pearsanta liom i m’intinn go deo. Fanfaidh na hoícheanta ar an drabhlás sa chathair i m’intinn go deo, na féilte éagsúla agus fiú na laethanta nuair nach ndearnamar ach luigh ar an tolg ar feadh 10 n-uaire. Ní bheadh na cuimhní seo agam gan an ‘College View’. Ní bheadh siad agam gan an Cumann Gaelach agus roinnt cumann eile. Ní bheadh siad agam gan Fiontar is dócha.

Fiontar DCU, Derek O'Brien
Ag céiliúradh le cairde

Shane Curran, BA Gaeilge agus Iriseoireacht, 2010

Chríochnaigh Shane Curran an BA Gaeilge & Iriseoireacht le Fiontar, DCU i 2010. Cuireann Fiontar, DCU é faoi agallamh.

Shane Curran, Fiontar DCU
Shane Curran ag fáil scoláireacht Fulbright

Cé as tú

Teileann, Tír Chonaill

Cén áit a bhfuil tú ag obair faoi láthair

Below the Radar TV

Shane Curran, Fiontar DCU
Ag déanamh agallamh

Cén fáth a phioc tú BA Gaeilge agus Iriseoireacht a dhéanamh thar aon chúrsa eile?

Bhí rang s’againne ar an chéad dream le tabhairt faoin chúrsa. Bhí cuma tharraingteach ar na modúil éagsúla agus go leor béime ar fhoghlaim scileanna praiticiúla. Phioc mé an chéim go príomhúil siocar gur chúrsa dátheangach a bhí ann ina raibh táithí oibre deimhnithe ag a deireadh.

Cur síos faoi cad a cheap tú faoin gcúrsa.

Bhain mé taitneamh agus tairbhe as na trí bliana a chaith mé le Fiontar. Tá cuimhní ceanúla agam ar na laethanta a chaith mé i DCU. Bhí léachtóirí againn a raibh i mbarr a réimse in iriseoireacht na Gaeilge, theagasc siad gairm seachas ábhar scoile. Cuireadh ábhar an tseomra ranga i gcleachtas sa phobal le leithéid Raidío na Life agus nuachtán na coláiste – tús le foghlaim na ceirde!

Cén fáth a mholfá an cúrsa seo?

Déantar staidéar ar réimsí éagsúla na hiriseoireachta agus ar na bunscileanna atá de dhíth le feidhmiú sna réimsí sin. Bhí na léachtóirí i gcónaí ar fáil le nod a thabhairt faoina deiseanna éagsúla a raibh ar fáil le táithí oibre a aimsiú. Níl a sharú ar shaol na scoláire i DCU ach in oiread!

Cad a cheap tú faoi saol ar an ollscoil. Ar thaitin sé leat?

Tá beocht iontach ar champas na hollscoile. Bhí lámh agam i roinnt Cumann ar an champas idir pheil Ghaelach, liathróid lámha agus ar ndóigh, An Cumann Gaelach. Is cuimhin liom gur bhain muid amach cluiche ceannais na sraithe sóisear – shilféa gur chuiche ceannais peile na hÉireann a bhí ann leis an cheiliúradh a bhí idir lámha againn!

Cad atá ar siúl agat anois.

Is físiriseoir mé leis an chomhlacht léiriúcháin Below the Radar, i mBéal Feirste. Cuireann an chomhlacht cláracha faisnéise ar fáil do RTÉ, BBC agus TG4. Tá dhá suíomh idirlín iriseoireachta faoi bhun againn, www.thedetail.tv (suíomh d’iriseoireacht fiosrúcháin agus anailíse i dTuaisceart Éireann) agus www.meoneile.ie (suíomh ilmheán iriseoireachta). Déanaimse taighde, léiriú ag eagarthóireacht ar fhís scéalta Meon Eile.

Shane Curran, Fiontar DCU
Amuigh ag taifead

Aon rud eile ar mhaith leat a lua?

Múnlaíonn Fiontar a lucht léinn don saol gairmiúil agus cuireann siad i dtreo na fostaíochta thú. Chaith mé tréimhse ag tuairisceoireacht le Nuacht RTÉ/TG4 mar gheall ar thaithí oibre na céime. Tá eispéaras foglama dearfach i réim i Fiontar. D’éirigh liom scoláireacht Fulbright a bhaint amach i mbliain dheireanach na céime de bharr an tacaíocht a thug mo leachtóirí domh. Tá dlúth chairde agam ó na laethanta a chaith mé i nGlas Naíon. Trí bliana breátha san Ardchathair a sheasfas liom go ceann i bhfad!

Úna-Minh Caomhánach, Gaeilge agus Iriseoireacht 2012

Rinne mé an céim Gaeilge & Iriseoireacht le Fiontar ó 2009 – 2012. Is as Ciarraí mé agus mar sin ba thuras fada é ó Trá Lí go Baile Átha Cliath (nó ‘The Big Smoke’ mar a ghlaotar air!).

Fiontar, DCU
Úna-Minh Caomhánach a rinne an BA Gaeilge & Iriseoireacht le Fiontar, DCU

Ba chúrsa iontach gearr é i ndáiríre agus bhí a lán clúdaithe idir mhodúil ‘gus obair phraicticiúil. Phioc mé an cúrsa mar tá grá agam don Ghaeilge agus ar an lámh eile bhí ollghrá ‘am don iriseoireacht.

Chuir an cúrsa an dá ábhar sin ar fáil dom. Bhíos inann an Ghaeilge a fhoghlaim agus bhí an deis agam scríobh, a bheith ar an raidió agus eagarthóireacht a dheánamh gan stró. Bhí na háiseanna ag Fiontar ann dúinn chun é sin a dhéanamh.

Fiontar, DCU
Úna le céimithe eile agus léáchtóirí ar lá bronnadh na gcéimeanna, Fiontar, DCU

Thaitin saol na hollscoile liom ach don chuid is mó bhíos ag iarraidh léim amach agus saol oibre a chruthú dom féin in Éirinn mar iriseoir agus mar saineolaí na meán shóisialta.

Anois oibrím mar iriseoir le WorldIrish.com ceann de na heagrachtaí is tábhachtaí sa saol atá inniu ann. Scíbhim thart ar cúig scéalta chuile lá do na hÉireannaigh atá in Éirinn agus dóibh siúd atá thar lear. Bím ag plé le daoine/eagrachtaí/clubanna ar fud an domhain – mar shampla le déanaí rinneas agallamh leis an fear i gceannas ar an ‘St Patrick’s Day Ball’ in Sydney agus leis an bhfear a chruthaigh ‘Wellington Currach Club’ thall i Nua Shéalainn.
Don chuid is mó tá mo scéaltaí trí mheán an Bhéarla ach tá an deis agam i gcónaí alt a scríobh i nGaeilge. Chomh maith leis sin, gach lá cuirim ‘Téarma an Lae’ ar fáil ar an suíomh agus bíonn an lucht féachana inann iad a fheiceáil.
Is breá liom mo phost agus táim fíor bhuíoch as na scileanna a dh’fhoghlaim mé in Fiontar, DCU.